Verlatingsangst

De naam verlatingsangst spreekt wellicht voor zich: bang zijn om verlaten te worden. Het ontstaan ervan en de klachten die kinderen én volwassenen ervaren bij deze angststoornis zijn echter niet altijd even voor de hand liggend. Met behulp van therapie kan verlatingsangst wel goed inzichtelijk gemaakt en behandeld worden.

Wat is verlatingsangst?

VerlatingsangstMensen met verlatingsangst zijn bang om verlaten te worden door mensen aan wie ze gehecht zijn, zoals ouders, partner, kinderen, familie of vrienden. Verlatingsangst, ook wel separatieangst genoemd, zie je zowel bij kinderen als volwassenen. Bij kinderen zie je het in de vorm van dat ze niet gescheiden willen worden van hun ouders. Dit gevoel kan echter ook op volwassen leeftijd nog bestaan. Er is de angst om alleen te zijn, waardoor iemand bijvoorbeeld niet op zichzelf durft te wonen en bij zijn of haar ouders wilt blijven. En er is de verlatingsangst binnen de liefde. Door verlatingsangst kan jaloezie in een relatie ontstaan. Wanneer je bijvoorbeeld bang bent om je partner kwijt te raken, verliefd wordt op de verkeerde mensen, bang bent voor vreemdgaan of dit zelf misschien doet of deze behoefte hebt. In beide situaties ben je op voorhand al bang voor eventuele verlating, vaak in de vorm van verlies of bedrog.

Hoe ontstaat verlatingsangst?

Verlatingsangst raakt vaak thema’s rondom hechting, vertrouwen en verbinding. Het kan zijn dat dit voortkomt uit de jeugd of kindertijd. Soms heeft dit te maken met onveilige of geen hechting tussen ouder en kind, waarbij de ouder niet aanwezig was als veilig persoon. Vaak verdwijnt verlatingsangst bij kinderen vanzelf bij het ouder worden, maar soms neem je hier toch iets uit mee en ontstaat de overtuiging dat belangrijke mensen je zullen verlaten. Bij volwassenen kan verlatingsangst ook ontstaan zijn in voorgaande liefdesrelaties. Wellicht ben je een keer bedrogen of verlaten en hebben deze gevoelens onbewust een grotere doorwerking.

Symptomen verlatingsangst

De één is zich heel erg bewust van zijn verlatingsangst, de ander misschien veel minder of helemaal niet. Je kunt deze angst ook in een meer of mindere mate ervaren. Verlatingsangst is tegenwoordig een officiële psychische angststoornis en opgenomen in DSM-5 (handboek voor psychologen). Maar ook als er geen diagnose is kan je wel moeite hebben met angstige gedachtes. Verlatingsangst uit zich op verschillende manieren, vaak heb je last van meerdere symptomen:

  • Je ervaart paniek als je niet bij de mensen bent aan wie je gehecht bent
  • Wilt niet weg van huis, omdat je dan zonder de mensen bent die belangrijk voor je zijn
  • Bent bang om alleen te zijn, zonder bekenden om je heen
  • Slaapt liever niet ergens anders
  • Hebt herhaaldelijk nachtmerries waarin je verlaten wordt
  • Bent extreem jaloers en vertoont daardoor claimend gedrag
  • Hebt last van lichamelijke klachten als je alleen bent
  • Bent bang dat jou iets gaat overkomen, waardoor je gescheiden wordt van je geliefden, zoals verdwalen of ziek worden.
  • Bent overbezorgd over de mensen van wie je houdt. Je bent bang dat hen iets overkomt, zoals een dodelijke ziekte, een ongeval of overlijden.

Verlatingsangst behandelen

Verlatingsangst is een angststoornis die je met therapie onder controle kunt krijgen. Afhankelijk van jouw klacht kun je een behandeltraject ingaan. Een vorm die vaak gebruikt wordt en bewezen effectief is, is Cognitieve Gedragstherapie (CGT). Samen met een psycholoog onderzoek je jouw ideeën over alleen zijn. Je ontdekt hoe je je in bepaalde situaties voelt en hoe je jouw gedachtes en gedrag anders kunt beïnvloeden. Soms kan relatietherapie juist uitkomst bieden in de vorm van systeemtherapie of EFT (Emotionally Focused Therapy). Hierbij ga je samen met je partner en therapeut om tafel en staan jullie gedrags- en communicatiepatronen centraal.

Advies of contact met ons psychologisch verwijsteam

Merk je dat jij regelmatig last hebt van verlatingsangst of heb je het gevoel dat je partner of kind dit heeft? Neem dan gerust contact op met ons psychologisch verwijsteam om advies in te winnen. Samen kunnen we jouw of jullie hulpvraag naar boven halen en indien nodig helpen aan een geschikte psycholoog in jullie omgeving. Je kunt elke werkdag met ons team bellen op 085-4014720, van ma – do van 08.30 tot 20.30 uur op vrijdag van 08.30 tot 17.30 uur.

Kom van je angst af

Blijf niet met je klachten lopen en bel met ons psychologisch verwijsteam. We kunnen je adviseren over je klacht en plannen wanneer gewenst direct een afspraak in bij een psycholoog die bij jou past.

  • Persoonlijk advies
  • Geen wachtlijst
  • Direct een afspraak
Zoek een psycholoog