Oorzaken van een trauma

Hoe een trauma ontstaat

Als je iets ingrijpends meemaakt, slaat je brein die ervaring anders op dan een gewone herinnering. Als je ergens erg van bent geschrokken, ziet je brein dat als gevaarlijk. Later kan iets je weer aan dat moment herinneren. Dit noem je triggers. Bijvoorbeeld: als je een ernstig treinongeluk hebt gezien, kan een treinspoor later al spanning of angst oproepen. Je lichaam reageert dan alsof er opnieuw gevaar dreigt. Daardoor kunnen nare gevoelens terugkomen en kan het voelen alsof je het opnieuw meemaakt. Je brein doet dit om je te beschermen. Soms ga je situaties die hierop lijken ook vermijden. Als je zulke sterke reacties hebt zonder direct gevaar, kan dat wijzen op een trauma.

Er zijn 212

Trauma specialisten bij ons aangesloten. Hiervan doen 161 online therapie. Zij hebben een gemiddelde beoordeling van 8.6/10.

Alle psychologen bekijken

Er zijn 212

Trauma specialisten bij ons aangesloten. Hiervan doen 161 online therapie. Zij hebben een gemiddelde beoordeling van 8.6/10.

Alle psychologen bekijken

Mogelijke oorzaken van een trauma

Een trauma kan door verschillende oorzaken ontstaan. Soms door dingen die er niet hadden moeten zijn, zoals geweld. Maar ook doordat belangrijke dingen juist ontbraken, zoals veiligheid, steun en voorspelbaarheid.

Niet elke nare gebeurtenis die je meemaakt, leidt meteen tot een trauma. Een trauma ontstaat vaak wanneer een gebeurtenis zo heftig of onveilig voelt dat je het niet goed kan verwerken. Bijvoorbeeld als iemand over je grens ging of je veel pijn had. Zulke ervaringen kunnen zorgen voor gevoelens van angst, verdriet of hopeloosheid.

Een trauma kan bijvoorbeeld ontstaan door:

• mishandeling of geweld;
• seksueel misbruik;
• pesten of buitensluiting;
• verlies van een dierbare;
• een ongeluk of medische ingreep;
• scheiding of conflict thuis;
• oorlog of vluchten;
• emotionele verwaarlozing;
• langdurige stress of onzekerheid;
• een plotselinge schokkende gebeurtenis.

Iedereen reageert anders op ingrijpende gebeurtenissen. Wat voor de één nog goed te dragen is, kan voor een ander diepe sporen achterlaten. Het gaat daarbij niet alleen om wat er is gebeurd, maar vooral om hoe jij het hebt ervaren. Daarom is een trauma voor iedereen anders en persoonlijk.

Waarom krijgt de één wel een trauma en de ander niet?

Je kan een trauma ontwikkelen door één of meerdere ingrijpende gebeurtenissen. Of dat gebeurt, hangt niet alleen af van wat je hebt meegemaakt. Sommige mensen zijn gevoeliger voor het ontwikkelen van een trauma, bijvoorbeeld als je eerder psychische klachten hebt gehad, al een keer nare ervaringen hebt meegemaakt of bent opgegroeid in een onveilige omgeving. Ook kan het zijn dat stress en emoties harder bij je binnenkomen.

Daarnaast speelt mee hoe heftig of langdurig de gebeurtenis was. Vooral als je je erg bang, onveilig of machteloos voelde, kan die ervaring je diep raken. Ook de steun die je daarna krijgt, maakt verschil. Als je je alleen of niet begrepen voelt, kan het moeilijker zijn om de gebeurtenis te verwerken.

Een trauma kan ook al in je jeugd ontstaan

Je kan in je kindertijd een trauma ontwikkelen door bijvoorbeeld emotioneel, lichamelijk of seksueel misbruik, of door een gebrek aan liefde, warmte en aandacht. Als je als kind getraumatiseerd bent, kan je lichaam in een constante staat van alertheid blijven. Daardoor voel je je sneller onveilig en ben je vaak op je hoede.

Misschien weet je niet zo goed waar de spanning vandaan komt. Soms voelt het alsof het gevaar nog steeds aanwezig is, waardoor je lichaam bijvoorbeeld reageert met buikpijn, misselijkheid of een paniekaanval. Ook kan het lastig zijn om te voelen wat er in je omgaat, of heb je geleerd om je gevoelens weg te stoppen. Zelfs als het trauma lang geleden is, kan je lichaam daar nog steeds op reageren.

Meer weten? Lees hier verder over jeugdtrauma.

Wat kan je doen als je een trauma hebt?

Na een ingrijpende gebeurtenis kan het moeilijk zijn om goed voor jezelf te zorgen, terwijl dat juist extra belangrijk is. Probeer daarom wat rust en structuur in je dagen te houden. Op vaste tijden eten, slapen en bewegen kan helpen om meer rust in je lichaam en hoofd te krijgen. Vooral buiten bewegen helpt vaak om je iets minder gespannen, angstig of somber te voelen.

Praten over wat je hebt meegemaakt kan helpen bij het verwerken van een trauma. Dat is niet altijd makkelijk en misschien vind je het spannend om het hardop te zeggen. Het kan helpen om je gedachten en gevoelens eerst op te schrijven. Ook steun van anderen kan veel verschil maken.

Ontdek wat nog meer kan helpen bij het omgaan met trauma.

Lukt het niet om de gebeurtenis zelf te verwerken of blijf je er veel last van houden? Dan kan een psycholoog je helpen om hiermee om te gaan en de gebeurtenis stap voor stap te verwerken.

Lees meer over onze traumabehandeling.

Herken je jezelf in de klachten van een trauma en wil je hier mee aan de slag gaan? Neem dan contact op met ons psychologisch verwijsteam. Dit kan via 085-4014720 of door een gratis adviesgesprek in te plannen.