Burnout      Jim Portanger     

Je hebt geen energie meer voor je werk, een rondje lopen is soms zelfs al te veel en het lukt je niet om alle ballen in de lucht te houden. De gedachte aan een burn-out komt misschien wel in je op, maar is toch niet fijn. Een burn-out is moeilijk te accepteren; dat kan jou toch niet overkomen? Hoewel burn-out in de media steeds meer wordt besproken bestaat er nog altijd veel onduidelijkheid over het onderwerp. Ook doen er veel burn-out fabels de rondte. Voor een goed herstel is het belangrijk om alert te zijn dat deze fabels er niet bij jouw gedachten insluipen.

Waar velen de mist in gaan over burn-out

Sommige mensen proberen door te zetten terwijl ze burned-out zijn waar anderen juist erg aan zichzelf gaan twijfelen. De oorzaak hiervan is vaak onbegrip. Als je niet weet wat een burn-out precies inhoudt, is het lastig om ervan te herstellen. Een burn-out is niet zomaar iets. Het is hardnekkig, en wanneer je het herstel niet goed aanpakt kom je er niet vanaf. Het lukt je misschien nog net om je groot te houden richting de buitenwereld. Maar in werkelijkheid kom je geen steek verder.

Om een beter beeld te krijgen van burn-outs zetten wij de belangrijkste fabels voor jou op een rij:

Fabel 1: Alleen zwakke mensen lopen een burn-out op

Als je merkt dat je door burn-out klachten niet meer scherp bent, minder presteert en erg vermoeid bent kun je aan jezelf gaan twijfelen: “Ben ik zwak?”, “Ben ik wel competent genoeg?”, “Is er iets mis met me?”. Ook in de maatschappij wordt een burn-out weleens gezien als iets dat ‘zwakke’ mensen krijgen. Een onterechte gedachte.

Iedereen kan een burn-out krijgen. Juist de harde werkers en de doorzetters lopen een hoger risico op een burn-out. Mensen die doorgaan, hoe vermoeid en gestrest ze ook zijn, hebben meer kans om een burn-out op te lopen. Het is namelijk het gevolg van chronische stress. Dat heeft niets te maken met of je nu zwak of sterk bent. Lees hier meer over de oorzaken van een burn-out.

Fabel 2: Na een burn-out moet je je hele (werk)leven omgooien

Mensen met burn-out klachten zijn vaak bang dat ze veel van hun oude leven moeten veranderen om niet opnieuw een burn-out op te lopen. Je vraagt je misschien af of je jouw baan nog wel kunt behouden, of dat je misschien veel minder moet gaan werken, of bepaalde werkzaamheden niet meer kunt oppakken. Zeker als jouw werk je veel voldoening geeft kan dit lastig zijn. Je wilt jouw oude leven misschien niet opgeven, maar ook zeker niet opnieuw burned-out raken. Je zult de juiste balans moeten vinden.

Om te herstellen van een burn-out en er definitief vanaf te komen is het vooral belangrijk dat jij jouw grenzen leert kennen en kunt aangeven. Dit betekent niet dat je jouw hele leven moet veranderen. Je moet misschien hier en daar een keer gas terugnemen, maar ook zeker goed stilstaan bij wat je prioriteiten écht zijn.

Fabel 3: Je bent na een weekje vakantie wel weer van een burn-out af

Er is meer voor nodig om te herstellen van een burn-out dan simpelweg even een weekje rust nemen. Het verschil tussen overspannen zijn en een burn-out hebben is dat je overspannenheid kunt oplossen door de stressfactoren weg te nemen. Bij een burn-out is dit niet zo, dat vergt actief herstel. Daarnaast werk je met een weekje vakantie niet aan de oorzaken van een burn-out. Als je terugkomt van vakantie kom je weer in je oude, stressvolle routines terug. Lees hier meer over hoe een burn-out behandeld wordt en hoe het herstel eruit ziet.

Fabel 4: Een burn-out zit tussen je oren

Een veelgehoorde uitspraak. Burn-out is echter een lichamelijke reactie op langdurige (mentale) uitputting. Door te denken dat het tussen je oren zit zal het herstel moeilijker worden, en kun je ook last krijgen van schuldgevoelens. Een burn-out kan zich wel mentaal uiten, maar in de eerste plaats is je lichaam uitgeput door chronische stress. Het is niet een gebrek aan wilskracht of karakter dat ervoor gezorgd heeft dat jij een burn-out opliep.

Fabel 5: Burn-outs komen uitsluitend door je werk

Een burn-out kan allerlei oorzaken hebben. Vaak is het een combinatie van verschillende factoren die ervoor zorgt dat het jou te veel wordt en je een burn-out oploopt. Jouw werk kan hierin een grote rol spelen, maar dit hoeft zeker niet altijd zo te zijn. Ook een stressvol privéleven kan bijdragen aan het ontwikkelen van een burn-out. Als jij bijvoorbeeld intensieve zorg moet dragen voor jouw naaste kan dat erg stressvol zijn. Zeker als je daarnaast ook een drukke baan hebt en ambitieus bent.

Een andere fabel is dat burn-outs alleen komen doordat je te hard of te lang werkt. Dit kan, maar is niet altijd het geval. Als je in je werk het gevoel hebt dat je te weinig invloed hebt, of weinig plezier of betekenis haalt uit je werk ben je eerder gestrest, en is het risico op een burn-out groter.

Fabel 6: Door veel te sporten kom ik van mijn burn-out klachten af

Sporten is voor velen een goede uitlaatklep en kan stress verminderen. Toch kan intensief gaan sporten, juist omdat je een burn-out hebt, averechts werken. Als je burned-out bent heeft je lichaam rust nodig om te kunnen herstellen. Door intensief te gaan sporten bezorg je je lichaam weer extra inspanning waar het ook van moet herstellen.

Als je besluit te gaan sporten is het verstandig om vooral rustig te beginnen. Als je jouw grenzen opzoekt is je lichaam veel energie kwijt aan het herstel. Energie die je door je burn-out eigenlijk niet hebt. Het is belangrijk om te luisteren naar jouw lichaam en niet te focussen op presteren, maar in gedachte te houden dat je dit doet om jouw stress juist te verminderen.

Fabel 7: Een burn-out kun je makkelijk zelf oplossen

Je hebt veel zelfkennis nodig om je burn-out helemaal zelf op te lossen, en dan nog is het een hele opgave. Burn-outs ontstaan doorgaans doordat je je eigen grenzen niet kent of negeert. Ook heb je er natuurlijk baat bij om zo snel mogelijk te herstellen van jouw klachten. Je wil jouw oude leven weer terug, weer aan het werk, en weer functioneren zoals eerst. Je loopt dus het risico om weer te snel je werkzaamheden en oude leven op te pakken. Dit kan jouw klachten juist verergeren.

Een professional kan jou helpen om in te zien hoe jouw burn-out ontstaan is, jou helpen met het herstel, en ook helpen om een burn-out in de toekomst te voorkomen. Je bent niet minder als je om hulp vraagt. Integendeel, het getuigt juist van veel kracht.

Fabel 8: Burn-outs komen alleen voor bij mensen tussen de 40 en 50

Als je jong bent en net begonnen met werken denk je misschien: “Een burn-out? Daar ben ik toch te jong voor?”. Een burn-out behoort voor jou niet tot de mogelijkheden: “Dat overkomt alleen veertigers, of ‘zwakke’ mensen”. Burn-outs komen echter juist het vaakst voor in de eerste jaren van iemands werkende leven.

De overgang naar het beroepsleven kan zwaar zijn. Misschien had je er iets anders van verwacht, of kom je erachter dat je jouw doelen en ambities moet bijstellen. Jonge mensen ervaren immers veel druk om te presteren. Ze willen carrière maken, een bruisend sociaal leven hebben, sporten en noem maar op. Het is vaak niet realistisch om er op ieder gebied zulke ambitieuze verwachtingen op na te houden, en dat is ook vaak moeilijk om te accepteren. Lees hier meer over burn-out bij jongeren.

Fabel 9: Na een burn-out ben je niet meer hetzelfde

Burn-out heeft nog altijd een negatief beeld bij velen. Mensen die een burn-out hebben gehad worden nog weleens ontzien, omdat er gedacht wordt dat ze niet veel aankunnen. Zeker als dit zonder overleg gebeurt kan dat erg vervelend zijn. Zelf kun je ook gaan geloven dat jij minder aankunt dan anderen. Een burn-out is immers een zware periode, en je kan bang zijn weer last te krijgen van chronische stress.

Toch kun je zeker sterker uit jouw situatie komen. Een burn-out en de behandeling daarvan geven jou de mogelijkheid om veel over jezelf te leren. Je leert je eigen grenzen kennen, en kan daardoor een minder stressvol leven leiden waardoor je op de langere termijn misschien juist beter functioneert dan voorheen.

Hulp bij jouw burn-out klachten

Met onze burn-out test kun je erachter komen of jouw klachten mogelijk wijzen op een burn-out. Ben je al op zoek naar een oplossing? Ons verwijsteam kan jou persoonlijk adviseren op basis van jouw situatie. Neem contact met ons op via het contactformulier of bel naar 085 – 4014 720 voor een advies op maat.

Jim Portanger

Jim Portanger


Dit vind je misschien ook interessant

Accepteer wat je niet kan veranderen: als partners omgaan met verschillen
Relatietherapie
Accepteer wat je niet kan veranderen: als partners omgaan met verschillen

Psyned redactie (PR): Wat is IBCT relatietherapie precies en hoe kan het koppels helpen? Dijkstra: “Wat IBCT relatieth...

Lees verder
Mentale gezondheid werknemers onder druk
Nieuws
Mentale gezondheid werknemers onder druk

Situatie vraagt om meer preventieve ondersteuning “Normaal gesproken zien wij iedere winter een stijging van het aanta...

Lees verder
Een studenten burn-out: tips om ermee om te gaan
Burnout
Een studenten burn-out: tips om ermee om te gaan

Maatschappelijke druk, angst en studieschuld als aanleiding Er zijn tal van oorzaken te bedenken voor de prestatiedruk e...

Lees verder
Meer over klacht

...

Lees verder